1. Xu hướng và Mối đe dọa An ninh mạng Toàn cầu
Những cuộc tấn công mạng ngày càng tinh vi với sự tham gia của phần mềm độc hại, lừa đảo (phishing), học máy và trí tuệ nhân tạo, tiền điện tử và nhiều hình thức khác đã khiến dữ liệu và tài sản của các tập đoàn, chính phủ và cá nhân luôn trong tình trạng bị đe dọa. Hiểu rõ những mối đe dọa an ninh mạng hàng đầu là yếu tố then chốt để xây dựng các biện pháp phòng thủ mạnh mẽ và tạo dựng một môi trường số an toàn.
Theo ước tính từ Statista’s Market Insights, chi phí toàn cầu cho tội phạm mạng dự kiến sẽ tăng vọt, từ 9,22 nghìn tỷ USD vào năm 2024 lên mức khổng lồ 13,82 nghìn tỷ USD vào năm 2028. Xu hướng đáng lo ngại này nhấn mạnh sự cần thiết phải cảnh giác cao độ và đổi mới các chiến lược an ninh mạng.
3 xu hướng rủi ro an ninh mạng chính:
- Gián đoạn (Disruption): Sự phụ thuộc quá mức vào kết nối mong manh có thể tạo điều kiện cho các sự cố mạng có chủ ý, làm tê liệt thương mại, đồng thời làm gia tăng nguy cơ ransomware được sử dụng để chiếm quyền điều khiển Internet of Things.
- Xuyên tạc (Distortion): Sự lan truyền có chủ đích của thông tin sai lệch, bao gồm cả bởi bot và các nguồn tự động, khiến niềm tin vào tính toàn vẹn của thông tin bị suy giảm.
- Suy thoái (Deterioration): Sự tiến bộ nhanh chóng của các công nghệ thông minh cùng những yêu cầu mâu thuẫn từ an ninh quốc gia và các quy định về quyền riêng tư cá nhân ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng kiểm soát thông tin của tổ chức.
2. 5 mối đe doạn an nịnh mạng cần lưu ý trong năm 2025
Ngay cả một vụ vi phạm nhỏ cũng có thể dẫn đến hậu quả nặng nề: thiệt hại tài chính, ảnh hưởng uy tín thương hiệu và rắc rối pháp lý. Do đó, doanh nghiệp cần đặc biệt chú ý đến những nguy cơ phổ biến sau:
a. Tấn công kỹ nghệ xã hội (phishing)
Phần lớn các vụ vi phạm an ninh mạng đều bắt nguồn từ kỹ nghệ xã hội, khi tội phạm lừa nhân viên, nhà cung cấp hoặc đối tác tiết lộ thông tin mật, nhấp vào liên kết độc hại hoặc mở cổng truy cập vào hệ thống CNTT. Hình thức tiếp cận thường qua email hoặc điện thoại, thậm chí kẻ xấu còn dùng phần mềm giả giọng nói để tăng tính thuyết phục.
Một xu hướng đáng lo ngại là tội phạm đang tận dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để tạo email lừa đảo thuyết phục hơn, hoặc làm “deepfake” giả mạo khách hàng nhằm chiếm đoạt dữ liệu hoặc phê duyệt giao dịch tài chính.
Theo báo cáo từ SecurityHero và Deloitte, Phising đang nhanh chóng trở thành một công cụ mạnh mẽ trong tay tội phạm mạng, với số lượng deepfake trên Internet tăng vọt 550% từ năm 2019 đến 2023.
Theo CPI OpenFox và EDsmart ước tính chỉ riêng trong năm 2023 đã có khoảng 500.000 video và giọng nói deepfake được chia sẻ trên các nền tảng mạng xã hội toàn cầu. Dự báo đến năm 2025, con số này sẽ tăng lên tới 8 triệu, phản ánh tốc độ phát triển bùng nổ của công nghệ này.
b. Ransomware (mã độc tống tiền)
Ransomware là loại mã độc được thiết kế để chiếm quyền kiểm soát dữ liệu của tổ chức và yêu cầu tiền chuộc. Kẻ tấn công có thể khóa quyền truy cập hoặc đe dọa công khai dữ liệu nếu không được trả một khoản tiền lớn.
Thông thường, ransomware xâm nhập khi người dùng mở tệp đính kèm email độc hại, nhấp vào liên kết hoặc truy cập trang web bị nhiễm.
Đây là loại tội phạm mạng phổ biến vì mang lại lợi nhuận cao. Trung bình, số tiền chuộc dao động từ 200.000 – 300.000 USD, thậm chí có vụ lên tới 10 triệu USD. Ngoài khoản tiền chuộc, doanh nghiệp còn thiệt hại nặng nề khác như tổn thất doanh thu, mất uy tín và có thể chịu phạt từ cơ quan quản lý.
c. Tấn công trên thiết bị di động
Theo Statista, năm 2022 có hơn 6,4 tỷ điện thoại thông minh được sử dụng trên toàn cầu, dự báo sẽ tăng lên 7,7 tỷ vào năm 2028. Nhiều thiết bị trong số này vừa phục vụ mục đích cá nhân vừa dùng cho công việc, tạo điều kiện để tội phạm khai thác.
Các ứng dụng giả mạo được tung lên chợ ứng dụng trông như hợp pháp. Khi người dùng tải về, chúng có thể cài mã độc, chiếm quyền điều khiển thiết bị, đánh cắp dữ liệu hoặc truy cập tài khoản nhạy cảm.
d. Rủi ro từ làm việc từ xa
Xu hướng làm việc từ xa khiến hệ thống CNTT của doanh nghiệp dễ bị tổn thương hơn. Nhân viên có thể sử dụng router cũ chưa cập nhật, máy tính cá nhân thiếu bảo mật, hoặc kết nối vào mạng Wi-Fi không an toàn.
Theo Jesse Mrasek, Chuyên gia giải pháp đám mây cao cấp tại Microsoft: “Ít ai biết cách cập nhật bảo mật cho router tại nhà, đặc biệt với các thiết bị đã quá cũ. Quản lý hàng loạt thiết bị cá nhân của nhân viên là một thách thức rất lớn cho doanh nghiệp.”
Do đó, bộ phận pháp chế cần xây dựng, rà soát và siết chặt các chính sách về việc sử dụng thiết bị cá nhân và mạng riêng khi làm việc từ xa.
e. Mối đe dọa bảo mật danh tính trên nền tảng đám mây
Dù lưu trữ dữ liệu trên đám mây thường an toàn hơn so với tại chỗ (vì các nhà cung cấp lớn đầu tư hàng tỷ USD cho bảo mật), vẫn tồn tại nhiều rủi ro – đặc biệt khi doanh nghiệp tự quản lý một số phần trong hạ tầng đám mây.
Điểm yếu chủ yếu nằm ở con người chứ không phải nhà cung cấp dịch vụ. Kẻ tấn công thường nhắm vào nhân viên thông qua phishing để lấy thông tin đăng nhập, từ đó chiếm quyền truy cập vào hệ thống.
Tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng nhân lực an ninh mạng
Nguồn nhân lực trong lĩnh vực an ninh mạng đang rơi vào mức thiếu hụt trầm trọng, đặc biệt khi điều kiện kinh tế khó khăn buộc nhiều doanh nghiệp phải cắt giảm nguồn lực. Theo Báo cáo Nghiên cứu Lực lượng Lao động An ninh mạng 2024 của ISC2, có 25% số người tham gia khảo sát cho biết bộ phận an ninh mạng của họ đã bị sa thải nhân sự, tăng 3% so với năm 2023; đồng thời 37% chịu cắt giảm ngân sách, tăng 7% so với năm trước.
Dù vậy, theo CyberSeek – một dự án do chính phủ Mỹ hậu thuẫn nhằm theo dõi ngành an ninh mạng – vẫn có hơn 457.000 vị trí việc làm liên quan đến an ninh mạng được đăng tuyển từ tháng 9/2023 đến tháng 8/2024. Mặc dù số lượng này đã giảm 22% so với cùng kỳ, nhưng vẫn khả quan hơn so với toàn ngành công nghệ, vốn chứng kiến mức giảm 28%. Điều này cho thấy nhu cầu về nhân sự an ninh mạng chất lượng cao ngày càng cấp thiết trong bối cảnh khoảng cách nhân lực ngày càng nới rộng.
Doanh nghiệp đang làm gì để đối phó với các mối đe dọa an ninh mạng?
Một trong những biện pháp hiệu quả nhất để phòng ngừa và giảm thiểu rủi ro tấn công mạng là đào tạo an ninh mạng đúng cách. Nhiều doanh nghiệp hiện đang tổ chức các hội thảo trực tuyến (webinar) và cung cấp công cụ huấn luyện nhằm giúp nhân viên cập nhật kiến thức, quy trình và thực hành tốt nhất.
Bên cạnh đó, các công ty cũng có thể:
- Ứng dụng công nghệ mới và tiến hành kiểm toán bảo mật định kỳ.
- Tuyển dụng hoặc thuê ngoài chuyên gia an ninh mạng giàu kinh nghiệm để củng cố khả năng phòng thủ.
Các mối đe dọa an ninh mạng đối với tổ chức không hề đứng yên mà liên tục biến đổi, ngày càng lan rộng và tinh vi hơn. Vì tính chất luôn hiện hữu và thay đổi đó, việc giảm thiểu lỗ hổng và củng cố phòng thủ không bao giờ là đủ. Do đó, các bộ phận pháp chế cần chủ động dành thời gian và nguồn lực để đảm bảo bản thân cũng như toàn bộ tổ chức được bảo vệ tốt, đồng thời có khả năng ứng phó kịp thời khi sự cố xảy ra.
Câu hỏi thường gặp (FAQs)
1. Những mối đe dọa an ninh mạng phổ biến nhất là gì?
Các mối đe dọa phổ biến bao gồm phần mềm độc hại, lừa đảo, tấn công DDoS, mối đe dọa nội bộ, tấn công trung gian và lỗ hổng chưa được vá.
2. Làm thế nào để bảo vệ mạng của tôi khỏi phần mềm độc hại?
Triển khai các công cụ chống vi-rút và phần mềm độc hại đáng tin cậy, cập nhật phần mềm thường xuyên và đào tạo nhân viên để nhận biết các hoạt động đáng ngờ.
3. Tường lửa có vai trò gì trong việc giảm thiểu các mối đe dọa?
Tường lửa giám sát lưu lượng mạng và chặn truy cập trái phép, cung cấp biện pháp phòng thủ quan trọng chống lại các cuộc tấn công từ bên ngoài.
4. Tại sao đào tạo nhân viên lại quan trọng đối với an ninh mạng?
Đào tạo giúp giảm thiểu lỗi của con người bằng cách hướng dẫn nhân viên nhận biết các mối đe dọa như tấn công lừa đảo và tuân thủ các biện pháp bảo mật tốt nhất.
Tìm hiểu thêm: Tổng quan thị trường An ninh mạng toàn cầu 2025-2030: Phân tích chuyên sâu và xu hướng
Liên hệ ngay hôm nay!
Bạn đang tìm kiếm một giải pháp quản lý khu công nghiệp và đô thị thông minh toàn diện ?
Liên hệ với VNTT ngay hôm nay để được Demo và tư vấn triển khai miễn phí !
———————–——
Công ty CP Công nghệ & Truyền thông Việt Nam (VNTT)
– Địa chỉ: Tầng 16, Toà nhà WTC Tower , Số 1, Đường Hùng Vương, Phường Bình Dương, Thành phố Hồ Chí Minh.
– Hotline: 1800 9400 – 0274 222 0222
– Email: marketing@vntt.com.vn
– Facebook: https://facebook.com/eDatacenterVNTT
– Zalo OA: https://zalo.me/edatacentervntt
